Marka devri iki ayakta tamamlanır: taraflar arasında noter onaylı yazılı devir sözleşmesi yapılır ve devir, TÜRKPATENT siciline kaydedilir. Noter onayı geçerlilik şartıdır — onaysız sözleşme markayı devretmez. Sicil kaydı ise 2026 tarifesinde 5.960 TL ücretle yapılır ve devri üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilir kılar.
Kısaca süreç:
- Ön inceleme: markanın sicil durumu (rehin, haciz, lisans, koruma süresi) kontrol edilir.
- Sözleşme: kapsam, bedel ve garanti hükümlerini içeren devir sözleşmesi hazırlanır.
- Noter onayı: sözleşme noterde onaylanır — geçerliliğin ön şartı.
- Sicil kaydı: EPATS üzerinden devir kaydı talep edilir, ücret ödenir.
- Yayım: devir sicile işlenir ve Bültende yayımlanır; kısmi devirde yeni dosya açılır.
Markanın devredilebilir bir malvarlığı olduğunu Marka Devredilebilir mi? yazısında özetlemiştik; bu rehber işlemin kendisini adım adım açar. Sürenin ne kadar tuttuğu ayrı yazının, maliyet kalemleri de Marka Devri Ücreti 2026 yazısının konusudur.
Marka Devri Nedir?
Marka devri, tescilli markanın sağladığı hakların tamamının (veya kısmi devirde bir bölümünün) sözleşmeyle başka bir gerçek ya da tüzel kişiye geçirilmesidir. Devirle birlikte markanın sahibi değişir: yeni sahip markayı kullanma, kullandırma, yenileme ve tecavüze karşı dava açma yetkilerini devralır; eski sahibin marka üzerindeki hakları sona erer.
Devri, sıkça karıştırıldığı iki işlemden ayırmak gerekir. Lisans, mülkiyeti geçirmeden kullanım izni verir; marka sahibinde kalır. Franchise ise marka kullandırmayı da içeren daha geniş bir iş modeli sözleşmesidir. Kalıcı bir el değiştirme değil gelir modeli arıyorsanız, Marka Lisans Sözleşmesi yazısına bakmalısınız.
Marka, bağlı olduğu işletmeden bağımsız bir değerdir: şirket devredilmeden yalnız marka satılabilir. Tersi durumda — işletme veya şirket devrinde — markanın da geçip geçmediği sözleşmede açıkça yazılmalıdır; "her şey dahil" varsayımıyla kurulan devirler, sicilde eski sahip adına unutulan markalar üretir.
Marka Devrinin Hukuki Şartları
Yazılı sözleşme ve noter onayı: geçerlilik şartı
Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 148. maddesi devri yazılı şekle bağlar ve daha önemlisini ekler: devir sözleşmesinin geçerliliği, noter tarafından onaylanmış olmasına bağlıdır. Bu bir ispat kolaylığı değil, kurucu şarttır. Fatura kesmek, e-postayla anlaşmak, hatta iki tarafın imzaladığı ama notere gitmeyen bir protokol markanın mülkiyetini geçirmez — bedel ödenmiş olsa bile.
Uygulamada sözleşme taraflarca hazırlanır ve noterde imza/onay işlemi yapılır. Şirket taraf olduğunda imza sirküleri ve yetki belgeleriyle, devre yetkili kişinin imzaladığı ayrıca teyit edilmelidir.
Sicile kayıt: üçüncü kişilere karşı kalkan
Noter onaylı sözleşme devri taraflar arasında geçerli kılar; ancak sicile kaydedilmeyen devirden doğan haklar iyiniyetli üçüncü kişilere karşı ileri sürülemez. Kayıtsız devralan, markayı sicile güvenerek işlem yapan herkese karşı korumasızdır. İki istisnai marka türünde çıta daha da yüksektir: garanti markası ve ortak markanın devri, ancak sicile kayıtla geçerlilik kazanır.
Sicil kaydının pratik karşılığı da büyüktür: yenileme talebini sicildeki sahip yapabilir, Kurum tebligatları sicildeki adrese gider, itiraz ve dava süreçlerinde aktif taraf sicildeki sahiptir. Devri kaydettirmemek, satın alınan markayı kâğıt üstünde bırakmaktır.
Adım Adım Marka Devri Süreci
1. Ön inceleme: markanın sicil karnesini çekin
Devirden önce marka dosyasının güncel sicil örneği incelenmelidir: koruma süresi ne zaman doluyor, kapsam hangi sınıfları içeriyor, üzerinde rehin, haciz, ihtiyati tedbir veya kayıtlı lisans var mı? Sicile kayıtlı yükler markayla birlikte devralana geçer. Alıcı tarafta ikinci soru bedeldir: markanın gerçekçi değeri için marka değerleme yöntemlerine bakılabilir.
2. Devir sözleşmesini hazırlayın
Sözleşme en az şunları netleştirmelidir: tarafların kimlik/unvan bilgileri, markanın tescil numarası ve kapsamı, devrin tam mı kısmi mi olduğu, bedel ve ödeme planı, tarafların beyan ve garantileri. Ayrıntılı madde listesi bir sonraki bölümde.
3. Noter onayını alın
Sözleşme noterde onaylanır. Bu adım atlanır ya da "sonra yaparız" denirse ortada hukuken devir yoktur; ödeme yapılmış olması sonucu değiştirmez.
4. TÜRKPATENT'e devir kaydı başvurusu yapın
Devir kaydı, taraflardan birinin talebiyle EPATS üzerinden istenir; noter onaylı devir sözleşmesi (veya devri gösteren noter onaylı belge) dosyaya eklenir ve 2026 tarifesinde 5.960 TL olan devir kaydı ücreti ödenir. Yurt dışında yerleşik taraflar işlemi sicile kayıtlı marka vekiliyle yürütmek zorundadır.
5. Sicil kaydı ve bülten yayımı
Kurum, evrakı uygun bulursa devri sicile işler ve Bültende yayımlar. Tam devirde dosya yeni sahibin adına devam eder. Kısmi devirde devredilen mal/hizmetler için yeni bir marka dosyası oluşturulur; iki kayıt bu andan itibaren ayrı yenileme takvimleriyle, bağımsız yaşar.
Devir Sözleşmesinde Mutlaka Düzenlenmesi Gerekenler
- Kapsam: Devredilen marka(lar)ın tescil numaraları; kısmi devirde sınıf ve mal/hizmet listesi madde madde.
- Bedel ve ödeme planı: Peşin/taksit, ödeme ile sicil kaydının sıralaması, temerrüt hükümleri.
- Portföyün kalanı: Devredenin aynı ibareyi taşıyan başka tescilleri, başvuruları veya alan adları varsa akıbeti — aksi hâlde piyasada aynı işaretle iki ayrı sahip kalır.
- Mevcut lisans ve yükler: Sicile kayıtlı lisans, rehin ve hacizlerin durumu; devredenin "sicil temiz" garantisi.
- Beyan ve garantiler: Markanın geçerliliği, üçüncü kişi haklarına tecavüz iddiası bulunmadığı, kullanım zorunluluğu bakımından iptal riski taşımadığı.
- Devir sonrası kullanım yasağı: Devredenin aynı veya benzer işareti kullanmayacağı ve yeniden başvurmayacağı.
- Masraflar: Noter ve sicil kaydı ücretini hangi tarafın üstleneceği.
Kısmi Devir: Markayı Bölerek Devretmek
Marka, tescil kapsamındaki mal veya hizmetlerin bir kısmı için devredilebilir. Örneğin hem giyim (25. sınıf) hem kozmetik (3. sınıf) tescilli bir marka, yalnız kozmetik sınıfı için devredilebilir; giyim tarafı devredende kalır.
Kısmi devir esnek bir araçtır ama iki riski birlikte taşır. Birincisi piyasa karışıklığı: aynı işaret, yakın sektörlerde iki farklı sahip tarafından kullanılırsa tüketici kaynağı ayırt edemez; bu yüzden kısmi devir, kesişmeyen mal/hizmet grupları arasında anlamlıdır. İkincisi yönetim yükü: bölünen her dosya ayrı yenileme, ayrı izleme ve ayrı kullanım ispatı yükü demektir. Aynı markanın birden fazla kişiyle paylaşılmasının diğer yolları için Marka Birden Fazla Kişiye Devredilebilir mi? yazısına bakabilirsiniz.
Özel Durumlar
Birleşme, bölünme ve nev'i değişikliği
Marka sahibi şirketin başka şirketle birleşmesi ya da bölünmesi hâlinde marka, bu yapısal işlemin sonucuna göre yeni tüzel kişiye geçer; sicil kaydı devir sözleşmesi yerine ticaret sicili belgelerine dayanır (Yönetmelik m.125/4) ve tarifede ayrı bir kalemle (02.01.07) ücretlendirilir. Tür değişikliği ise devir değildir: yeni türe dönüşen şirket eskisinin devamıdır ve sicilde unvan değişikliği gibi kaydedilir (Yönetmelik m.128); tarifede bunun için ayrı bir kalem bulunmuyor. Unvan değişikliğinin devir olmadığını — markanın sahibinin aynı kalıp adının değiştiğini — ayrıca vurgulamak gerekir; bu ayrımı Şirket Unvanı Değişince Marka Tescili Değişir mi? yazısında ele aldık.
Miras yoluyla intikal
Marka sahibinin vefatında marka, terekeyle birlikte mirasçılara geçer; sicil kaydı veraset belgesine dayanır. Sözleşmesel devirden farklı işleyen bu süreci Marka Miras Kalır mı? yazısında ayrıntılandırdık.
Devirde Sık Yapılan 5 Hata
- Adi sözleşmeyle yetinmek. Noter onayı olmadan devir geçersizdir; en pahalı hata budur.
- Sicil kaydını ertelemek. Kayıtsız geçen her ay, iyiniyetli üçüncü kişi riskini ve çifte devir ihtimalini büyütür; yenileme dönemi kayıtsız yakalanırsa işlem tıkanır.
- Sicil şerhlerini kontrol etmeden devralmak. Rehinli veya lisanslı marka, bedelinden fazlasına mal olabilir.
- Portföyün kalanını unutmak. Devredende kalan benzer tesciller ve alan adları sözleşmede düzenlenmezse, alıcı markayı ama satıcı pazarı tutar.
- Bedeli değerlemesiz belirlemek. Markanın yaşı, bilinirliği, kapsamı ve iptal riskleri fiyatlanmadan yapılan pazarlık, iki taraf için de kör atıştır.
Devirden Sonra: Devralanın Kontrol Listesi
Sicil kaydının tamamlanması, devralan için bitiş değil başlangıçtır. Markayı fiilen teslim almak şu adımları da içerir:
- Yenileme takvimini devralın. Koruma süresi devirle uzamaz; eski sahibin takvimi artık sizindir. Bitiş tarihini yenileme rehberindeki kurala göre başvuru tarihinden hesaplayıp hatırlatmaya bağlayın.
- Kullanım zorunluluğunu üstlendiğinizi bilin. Beş yıllık kullanım süresi devirle sıfırlanmaz; devraldığınız marka yıllardır kullanılmıyorsa iptal riskini de devralmışsınız demektir. Kullanım kanıtlarını (fatura, ambalaj, reklam) kendi döneminizden itibaren arşivleyin.
- Bülten izlemeyi başlatın. Benzer başvurulara itiraz hakkı artık size aittir; izlenmeyen marka bu hakkı kullanamaz.
- Bağlantılı varlıkları toplayın. Alan adları, sosyal medya hesapları, e-ticaret platformlarındaki marka kayıtları ve varsa gümrük kaydı sicille birlikte otomatik geçmez; her biri kendi mecrasında devredilmelidir.
- Sözleşmelerinizi güncelleyin. Bayilik, tedarik ve lisans sözleşmelerinde markaya yapılan atıflar yeni sahiplik üzerinden yenilenmelidir.
Sonuç
Marka devri, doğru kurulduğunda birkaç haftada tamamlanan net bir işlemdir: noter onaylı sözleşme olmadan devir yoktur, sicil kaydı olmadan da devir dışarıya karşı korumasızdır. Sürecin asıl emeği imza gününde değil öncesindedir — sicil karnesinin çekilmesi, kapsamın ve bedelin netleştirilmesi, sözleşmenin boşluksuz yazılması. Bu üçü tamamlandığında gerisi prosedürdür.
Marka devri mi planlıyorsunuz?
Devreden ya da devralan taraf olun, marka numarasını iletişim sayfamızdan iletin: sicil durumunu (yük, şerh, koruma süresi) raporlayalım, devir sözleşmesini süreç gereklerine uygun kurgulayalım ve TÜRKPATENT kaydını sizin adınıza sonuçlandıralım. Devir sonrası dönem için marka izleme hizmeti, yeni portföyünüzün yenileme ve bülten takibini tek düzende sürdürür.
