Yazılımın tek bir marka sınıfı yoktur. Belirleyici olan yazılımın kendisi değil, onu müşteriye nasıl teslim ettiğinizdir. Kısaca:
- 9. sınıf — yazılım bir ürün olarak veriliyorsa: indirilebilir programlar, lisanslı kurulum dosyaları, mobil uygulama dosyaları.
- 42. sınıf — yazılım bir hizmet olarak veriliyorsa: SaaS, bulut tabanlı paneller, yazılım geliştirme ve bakım hizmeti.
"Yazılım = 42. sınıf" ezberi yaygındır ama yanıltıcıdır. Aşağıda kendi modelinizin hangisine denk düştüğünü belirleyebilirsiniz.
Faaliyet Modeline Göre Sınıf Haritası
| Ne yapıyorsunuz? | Esas sınıf | Sık eklenen |
|---|---|---|
| Masaüstü / kurulumlu program satıyorsunuz | 9 | 42 (bakım, güncelleme) |
| SaaS — tarayıcıdan erişilen abonelikli platform | 42 | 9 (mobil uygulaması varsa) |
| Mobil uygulama yayınlıyorsunuz | 9 | 42, 41 (içerik/oyun ise) |
| Başkaları için yazılım geliştiriyorsunuz | 42 | 35 (danışmanlık/iş yönetimi bileşeni varsa) |
| Yazılım danışmanlığı, mimari, denetim | 42 | 35 |
| Yazılım pazaryeri / bayilik yapıyorsunuz | 35 | 42 |
| Veri barındırma, sunucu, altyapı sağlıyorsunuz | 42 | 38 (iletişim hizmeti bileşeni varsa) |
| Çevrimiçi oyun işletiyorsunuz | 41 | 9, 42 |
9. Sınıf: Yazılım Bir Ürünse
9. sınıf bilimsel ve elektronik ürünleri kapsar; indirilebilir yazılımlar da bu sınıfta yer alır. Ölçüt basittir: kullanıcı yazılımın bir kopyasını cihazına indiriyor mu?
Şu durumlarda 9. sınıf gündeme gelir:
- App Store veya Google Play üzerinden yayınlanan mobil uygulamalar
- Kurulum dosyasıyla dağıtılan masaüstü programlar
- Gömülü yazılım içeren donanım ürünleri
- İndirilebilir eklenti, tema, kütüphane ürünleri
2026/2 sayılı tebliğle birlikte gözlükler ve güneş gözlükleri 9. sınıftan 10. sınıfa taşınmıştır; bu, giyilebilir teknoloji ürünü olan firmaların kapsamını kontrol etmesini gerektirebilir.
42. Sınıf: Yazılım Bir Hizmetse
42. sınıf bilimsel ve teknolojik hizmetleri kapsar. Yazılım açısından üç ana başlık taşır:
- Yazılım olarak hizmet (SaaS). Kullanıcı hiçbir şey indirmez, tarayıcıdan erişir. Türkiye'deki B2B yazılım şirketlerinin çoğu bu modeldedir.
- Yazılım geliştirme, tasarım ve bakım. Sipariş üzerine yazılım üreten ajanslar ve danışmanlıklar.
- Barındırma ve altyapı hizmetleri. Sunucu, bulut ve veri barındırma.
Bir SaaS ürününde 9. sınıf almak çoğu zaman gereksizdir: yazılımın indirilebilir bir kopyası yoksa o sınıfta ciddi kullanım gösteremezsiniz ve tescil tarihinden itibaren beş yıl sonra o sınıf iptal talebine açık hâle gelir.
Sık Karıştırılan Üç Durum
1) "Web sitem var, 42 yeter mi?"
Web sitesinin varlığı sınıfı belirlemez. Site yalnızca bir tanıtım vitriniyse asıl faaliyetiniz hangi sınıfa giriyorsa o geçerlidir. Site üzerinden ürün satıyorsanız 35. sınıf gündeme gelir; site üzerinden bir yazılım hizmeti sunuyorsanız 42 esastır.
2) "Uygulamam ücretsiz, içinde reklam var"
Gelir modeli sınıfı değiştirmez. Uygulama indiriliyorsa 9. sınıf söz konusudur. Reklam alanı satıyorsanız buna ek olarak 35. sınıf (reklamcılık) değerlendirilebilir.
3) "Yapay zekâ tabanlı bir ürün geliştiriyorum"
Yapay zekâ ürünleri için ayrı bir sınıf yoktur. Model bir API üzerinden hizmet olarak sunuluyorsa 42, cihaza indirilen bir uygulama içindeyse 9. sınıf uygulanır. Ürünün teknolojisi değil, teslim biçimi belirleyicidir.
Adı Yazılım Sektöründe Ayırt Edici mi?
Yazılım sektöründe ret gerekçelerinin önemli bölümü, marka adının doğrudan işlevi tanımlamasından kaynaklanır. "Cloud", "Soft", "App", "Data", "Tech" gibi ekler kural olarak ayırt edicilik katmaz; benzerlik incelemesi bu ekler çıkarıldıktan sonra kalan çekirdek kelime üzerinden yapılır.
Bunun pratik sonucu şudur: piyasada "ARYA" markası varken "ARYASOFT" başvurusu yapmak benzerliği ortadan kaldırmaz. Değerlendirme ölçütlerini Karıştırılma İhtimali yazımızda ayrıntılandırdık.
Bu yüzden başvuru öncesinde 9 ve 42. sınıflarda benzer marka araştırması yapmak, yazılım markalarında özellikle kritiktir — bu iki sınıf Türkiye'de en yoğun başvuru alan sınıflar arasındadır.
Ürün Adı mı, Şirket Adı mı?
Yazılım şirketlerinde sık karşılaşılan bir durum: şirket bir adla, ürün başka bir adla tanınır. Pazarda değer taşıyan hangisiyse öncelik onundur; çoğu zaman bu, şirket adı değil ürün adıdır.
İkisini de korumak istiyorsanız iki ayrı başvuru gerekir. Bütçe sınırlıysa önce müşterinin telaffuz ettiği, aradığı ve tavsiye ettiği ada başlamak daha korunaklıdır.
Sonraki Adım
Sınıf haritanız netleştiyse, sırada markanın bu sınıflarda müsait olup olmadığı var. Yazılım markanız için kapsam kurgusu ve ön araştırmayı birlikte yapalım: marka tescil ekibimiz ürün modelinize göre 9/42 dengesini gerekçesiyle çıkarır.
Yazılım firmaları için tescil sürecinin tamamını — belgeler, yatırımcı süreci, domain ilişkisi — Yazılım Firması ve SaaS İçin Marka Tescili yazımızda bulabilirsiniz.